64

تب و تشنج بيماری های شايع دوران کودکی

|
0 دیدگاه
3

تشنج ناشي از تب، نوعي از تشنج است که با تب هاي بالاتر از ۳۹ درجه سانتيگراد در ارتباط است.

تب نيز به علت وجود يک کانون عفوني در بخشي بجز از مغز است. تشنج ناشي از تب اغلب در کودکان شش ماهه تا پنج ساله اتفاق مي افتد و عليرغم وحشتناک بودن، اغلب اوقات چندان جدي و خطرناک نيست.

اين تشنج معمولاً با افزايش ناگهاني درجه حرارت بدن شروع مي شود و اغلب در آغاز ، يک بيماري تب دار ديده مي شود و معمولاً در ارتباط با عفونت هاي دستگاه تنفسي فوقاني مثل سرماخوردگي است. کوکان نسبت به تشنج بسيار مستعد هستند زيرا سيستم مغزي و عصبي آنها هنوز بالغ و کامل نشده است. تشنج ناشي از تب به صورت تونيک – کلونيک و ژنراليزه است.

نخستين مرحله تشنج معمولاً در حدود نيم دقيقه طول مي کشد و علائم آن عبارت اند از

– کاهش هوشياري؛

– سفتي بدن و اندام؛

– قطع تنفس براي حدود ۳۰ ثانيه، بعد از اين زمان وقتي تنفس مجدداً شروع مي شود ممکن است بسيار سطحي باشد؛

– دفع ناخودآگاه ادرار يا مدفوع ؛

مرحله دوم اغلب کمتر از پنج دقيقه طول مي کشد.

در مرحله دوم کودک هنوز بيهوش است و اين علائم ديده مي شوند

– پرش اندام ها يا صورت

– برگشت چشم ها به بالا

پس از اتمام فاز دوم، کودک به هوش مي آيد و سپس ممکن است براي يک تا دو ساعت به خواب رود. هنگام بيدارشدن ممکن است گيج، خواب آلود و تحريک پذير باشد.

آيا مشورت با پزشک لازم است

اگر کودک شما تشنج کرده و يا درجه حرارت بدن وي بالاي ۳۹ درجه است سريعاً با پزشک تماس بگيريد.

نخستين اقداماتي که شما مي توانيد انجام دهيد

– اگر درجه حرارت بدن کودک شما بالاست سعي کنيد به کمک يک اسفنج مرطوب وي را خنک کنيد. همچنين مي توانيد از شربت استامينوفن استفاده کنيد؛ با پايين آمدن درجه حرارت بدن ، از بروز تشنج پيشگيري مي شود، اگر کودک مبتلا به تشنج شد، او را به يک سمت خوابانده و يک بازوي او را زير سرش قرار دهيد؛

– حتي در صورت بروز تشنج باز هم سعي کنيد درجه حرارت بدن کودک را پايين بياوريد تا از تشنج مجدد جلوگيري کنيد.

– با پزشک مشورت کنيد.

اقداماتي که پزشک انجام مي دهد

– پزشک نخست کودک را به دقت معاينه مي کند تا مطمئن شود که علائم مننژيت يا عفونت ديگري وجود دارد يا خير.

– براي يافتن علت تب ، نمونه گيري از حلق، آزمايش خون و ادرار و گرفتن مايع نخاع لازم است

– پزشک توصيه هاي لازم براي مقابله با حملات بعدي احتمالي تشنج را مي کند. همچنين براي کم کردن طول مدت تنشج هاي احتمالي بعدي “ديازپام” تجويز مي شود تا در صورت لزوم از طريق مقعد کودک مصرف شود.

پيش آگهي

در حدود يک سوم کودکاني که يک حمله تشنج به دنبال تب داشته اند، ظرف شش ماه آينده مبتلا به يک حمله مجدد مي شوند. اکثريت کودکاني که تشنج به دنبال تب داشته اند، در درازمدت هيچ مشکلي پيدا نمي کنند و تعداد اندکي ممکن است در آينده مبتلا به صرع شوند.

صرع (epilepsy)

حملات تشنجي مکرر که صرع ناميده مي شود، از هر ۲۰۰ کودک در يک نفر اتفاق مي افتد. در طي يک حمله صرع امواج مغزي، مختل و نامنظم مي شوند. در نتيجه اختلال هوشياري و گاه حرکات کنترل نشده رخ مي دهد. به غير از صرع علل متعدد ديگري نيز براي تشنج وجود دارد که يکي از آنها تب بالاست. يک تشنج واحد و منفرد علامت ابتلاء به صرع نيست.

گاه علت صرع وجود يک اختلال ساختماني در مغز است اما در اغلب موارد هيچ علت خاصي يافت نمي شود. در برخي از کودکان مبتلا، حملات تشنجي به دنبال يک محرک حسي مثل نورهاي درخشان و شديد بروز مي کنند و در برخي ديگر هيچ عامل شروع کننده اي وجود ندارد.

علائم

انواع مختلفي از تشنج هاي صرعي تاکنون شناخته و تعريف شده است. در بچه ها تشنج هاي تونيک – کلونيک شايعتر است، بيشتر از سه چهارم کودکان مبتلا به صرع ، از اين نوع تشنج رنج مي برند، صرع کوچک يا ابسانس دومين نوع شايع صرع ( epilepsy) در کودکان است.

علائم عمده اين دو نوع صرع به ترتيب زير هستند

تشنج تونيک – کلونيک:
– تحريک پذيري يا رفتارهاي غيرعادي به مدت چند دقيقه پيش از بروز تشنج.

– اسپاسم و انقباض عضلات که ۳۰ ثانيه طول مي کشد و کودک در طي آن بيهوش شده و به زمين مي افتد و تنفس نامنظم مي شود.

– حرکات پرشي اندام ها يا صورت که مي تواند از ۲۰ ثانيه تا چند ساعت طول بکشد. در اين مرحله ممکن است کودک زبانش را گاز بگيرد و کنترل مثانه يا روده را از دست بدهد.

– پس از آنکه تشنج متوقف شد، ممکن است کودک تا چند دقيقه و به ندرت تا ده دقيقه بيهوش باقي بماند.

– بعد از بازگشت هوشياري کودک معمولاً گيج است و سردرد دارد و ممکن است به خواب رود.

تشنج ابسانس

در طي اين نوع حمله تشنجي کودک براي ۱۰ تا ۱۵ ثانيه هوشياري خود را از دست مي دهد و به فضا خيره مي شود و فعاليت هاي معمول وي متوقف مي شود اما به زمين نمي افتد.

– پس از بازگشت هوشياري ، کودک چيزي از حمله خود به ياد نمي آورد.

فرمي از اپي لپسي است که کمتر شايع است. صرع نسبي خوش خيم که سبب حرکات پرشي در يک سمت از صورت يا يک اندام مي شود. همچنين هوشياري نيز ممکن است مختل شود. در اغلب موارد کودک مبتلا به يک نوع صرع است ، با اين حال برخي کودکان مبتلا به انواع پيچيده تر اپي لپسي هستند که ترکيبي از دو يا چند نوع مختلف است.

اقداماتي که شما مي توانيد انجام دهيد

– اگر کودک دچار يک تشنج تونيک – کلونيک شده او را به يک سمت بخوابانيد و سرش را همسطح يا پايينتر از بدنش قرار دهيد. هرگز چيزي را با فشار ميان دندانهايش قرار ندهيد تا از گاز گرفتن زبانش جلوگيري کنيد

– در مورد ساير انواع تشنج کودک را در يک محل آرام بنشانده و صبر کنيد تا تشنج کاملاً برطرف شود و کودک هوشيار شود.

سپس به آرامي با او صحبت کنيد و به او آرامش خاطر بدهيد. از زدن يا تکان دادن کودک براي متوقف کردن تشنج خودداري کنيد.

اگر کودک تاکنون يک تشنج تونيک – کلونيک نداشته و نخستين باري است که به اين نوع حمله دچار مي شود، به سرعت کودک را به نزديکترين بيمارستان برسانيد. همچنين اگر اختلال هوشياري کودک بيشتر از ده دقيقه طول بکشد بايد کودک را هر چه سريعتر به بيمارستان برسانيد. هر چند ساير انواع حملات چندان جدي نيستند، با اين حال حتماً با پزشک مشورت کنيد و او را در جريان حملات بعدي قرار دهيد.

اقداماتي که پزشک انجام مي دهد

۱- پزشک نخست از شما سؤالاتي در مورد رفتارها و علائم کودک [ قبل، در طي و بعد از حمله تشنج ] مي پرسد. براي مشخص کردن عوامل محرک احتمالي، ممکن است از شما خواسته شود تا دقيقاً نوع فعاليت کودک را هنگام بروز حمله مشخص کنيد؛

۲- يک نوار مغزي الکتروآنسفالوگرام از کودک گرفته مي شود تا به تشخيص نوع صرع کمک کند؛

۳- انجام mri مغزي ممکن است براي تشخيص ناهنجاري هاي ساختماني مغز لازم باشد؛

۴- انجام آزمايش خون ضروري است.

درمان

کودکان مبتلا به صرع ، نياز به مصرف منظم داروي ضد تشنج دارند. اين داروها معمولاً به مدت دو تا چهار سال بعد از آخرين حمله تشنج ادامه مي يابند و سپس مي توان به تدريج ظرف چند ماه آنها را قطع کرد. اگر حملات صرع با دارو کنترل نشوند و همچنين mri يک ضايعه مغزي را نشان دهد، ممکن است جراحي (خيلي به ندرت) مورد بررسي قرار بگيرد.

پيش آگهي

پيش آگهي صرع بسته به نوع آن متفاوت است. بيشتر از سه چهارم کودکان به مبتلا به صرع “تونيک – کلونيک” که به مدت دو سال حمله اي نداشته اند، عود نخواهند داشت. اغلب کودکان مبتلا به صرع نسبي خوش خيم، خود به خود خوب مي شوند و بعد از بلوغ احتياج به مصرف دارو ندارند. پيش آگهي صرع کوچک ( ابسانس) مبهم و نامعلوم است . اغلب کودکان، حتي کودکاني که مشکلشان حل نشده، هيچ ناتواني و معلوليتي از نظر ذهني پيدا نمي کنند و مي توانند به مدارس معمولي بروند و در اغلب فعاليت هاي ورزشي شرکت کنند.

0 پسندیده شده
زهرا افرادی
از این نویسنده

بدون دیدگاه

جهت ارسال پیام و دیدگاه خود از طریق فرم زیر اقدام و موارد زیر را رعایت نمایید:
  • پر کردن موارد الزامی که با ستاره آبی مشخص شده است اجباری است.
  • در صورتی که سوالی را در بخش دیدگاه مطرح کرده باشید در اولین فرصت به آن پاسخ داده خواهد شد.