23

آیا فن‌­آوری‌های دیجیتالی می­‌تواند بر رشد خلاقیت مؤثر باشد؟

|
0 دیدگاه
040012

فن­‌آوری‌های دیجیتالی یا فن­‌آوری اطلاعاتی و ارتباطاتی شامل مجموعه­‌ای از روش­‌ها، قواعد، ابزار و تجهیزاتی است که در جهت شناسایی، جمع‌آوری، ذخیره، تولید و توزیع، سازماندهی، بازتولید و نگهداری اطلاعات به کار می­‌رود.

آیا فن‌­آوری‌های دیجیتالی می­‌تواند بر رشد خلاقیت مؤثر باشد؟

فن‌­آوری‌­های اطلاعاتی و دیجیتالی نقشی اساسی در زندگی روزمره انسان بازی می­‌کند و هر روز پررنگ­‌تر از دیروز بر همه جنبه‌­های زندگی اثر گذاشته است اما در این میان نقش این فن­‌آوری‌ها و ابزارهای دیجیتالی در عرصه تعلیم و تربیت و آموزش نیز رو به گسترش است.

فن‌­آوری‌های دیجیتالی مانند رایانه، اینترنت، تلفن همراه، فکس، پرینتر و… آن‌چنان نقشی اساسی در زندگی روزمره ما بازی می‌­کند که شاید زندگی بدون این وسایل به سهولت امکان‌پذیر نباشد. در حقیقت این فن­‌آوری‌ها به نوعی بخشی جدانشدنی از زندگی امروزی ما انسان‌ها هستند و از طرفی نقشی اساسی نیز در عرصه تعلیم و تربیت دارند،

لذا لازم است تا با ایجاد بستری مناسب، فرصتی را برای کودکان و دانش‌­آموزان جهت بهره‌­گیری صحیح از این ابزارها فراهم کنیم چراکه این روزها نمی­‌توان کودکان را از این وسایل دور نگه داشت. همان‌گونه که این وسایل می­‌تواند معایب و مضراتی داشته باشد، به همان میزان نیز می‌­تواند مفید و مؤثر باشد و این امر نیز در گرو نوع و نحوه استفاده از این وسایل است.

از مزایای ابزارهای دیجیتالی در امر یادگیری و خلاقیت این است که این ابزارها نه تنها موقعیت­‌هایی را برای اثبات تجربی و تجسم و طرح­‌ریزی مربیان و معلمان فراهم کرده، بلکه موقعیت­‌های بسیاری را برای یادگیرندگان برای برقراری تعامل فعال و فعال‌سازی ذهن و بروز خلاقیت فراهم می­‌کنند. متخصصان تکنولوژی آموزشی معتقدند عملکرد تحصیلی کودکان می­‌تواند با استفاده از فن­‌آوری‌های دیجیتالی مانند رایانه افزایش یابد.

آنها معتقدند که این فن­‌آوری‌ها می­‌تواند انگیزه کودکان را به یادگیری برانگیزد و به آنها در تمرکز و درک بهتر مفاهیم درسی و غیردرسی کمک کند و همچنین می­‌تواند مهارت­‌های حل مسأله در کودکان را نیز تقویت کند از طرفی مهارت­‌های حل مسأله نیز با رشد و پرورش خلاقیت ارتباط مستقیم دارد.

بنابراین، خلاقیت که به عنوان عنصری ضروری برای زندگی امروز است، می­‌تواند توسط سیستم و نظام تعلیم و تربیت آموخته شده و فراگیر شود.

فن‌­آوری‌های دیجیتالی و رشد خلاقیت

مشخص شده استفاده از فن­‌آوری‌های دیجیتالی به طور عمده­‌ای سبب رشد خلاقیت در کودکان می­‌شود . اخیراً تلاش­‌های بسیاری در ساخت فن­‌آوری‌های دیجیتالی شده است که تمرکز آنها بر روی ابزارها و نرم‌افزارهایی است که می­‌تواند به رشد خلاقیت در کودکان کمک کند.

از ویژگی‌­های بارز این فن­‌آوری‌ها آن است که به کاربران امکان مشارکت و تعامل بیشتر و تبادل ایده­‌ها و نظرات خلاقانه را می­‌دهد. این فن­‌آوری‌ها با ایجاد و امکان دستکاری از طریق نرم‌افزارها و برنامه­‌های رایانه‌ای به یادگیری اکتشافی و بروز خلاقیت در کودکان منجر می‌­شود و از آنجا که خلاقیت نقش اساسی در کشف راه­‌حل‌های جدید برای مسائل و تولید عقاید جدید دارد،

می­‌تواند فرصتی را برای کودکان و دانش­‌آموزان فراهم کند تا به خودنظم‌دهی و استقلال برسند و دارای تفکری وسیع، حق انتخاب، قدرت تصمیم‌گیری و اندیشه­‌ای سیال شوند و با پرهیز از راه‌­حل‌های سنتی، کلیشه­‌ای و متداول به کشف راه­‌حل‌های جدید و متناسب با مشکلات دنیای امروز نائل آیند.

همچنین فن­‌آوری‌های دیجیتالی با ایجاد مضامینی معتبر و با دخالت دادن دانش‌­آموزان در فرآیند آموزش و یادگیری، می­‌تواند به تسهیل یادگیری مهارت‌­های پایه و مفاهیمی که زیربنای مهارت­‌های فکری درجه بالاتر و بروز خلاقیت هستند، کمک کند.

در واقع فن­‌آوری­‌ها با تمرکز بر یادگیرنده، انگیزه آنها را افزایش داده و فرآیند یادگیری را آسان‌تر و خلاق­‌تر می­‌کند. همچنین این ابزارها به عنوان ابزاری جهت تفکر و عمل، بر قدرت استدلال و خلاقیت دانش­‌آموزان می­‌افزاید.به دلیل اهمیت فن‌­آوری‌های دیجیتالی و تأثیر آن بر تعلیم و تربیت، آموزش و خلاقیت، محققان بسیاری در این راستا دست به تحقیق و پژوهش زده‌­اند.

در این میان مطالعات زیادی را در مورد اثرات فن­‌آوری‌های دیجیتالی بر آموزش، یادگیری و خلاقیت انجام داده است. او می­‌گوید تکنولوژی و فن­‌آوری‌های دیجیتالی تأثیرات زیادی در رشد خلاقیت و رشد ایده­‌های خلاقانه در کودکان دارد، چراکه این فن‌آوری‌ها با رشد و پرورش ایده­‌های جدید، ایجاد ارتباطات بیشتر، مشارکت و همکاری بیشتر، نوآوری و… زمینه رشد خلاقیت را در آنها فراهم می­‌کند.

او در این مطالعات دریافت که به‌کارگیری فن‌آوری‌های دیجیتالی در کلاس درس به ویژه در دوران پیش‌دبستان و دبستان سبب رشد خلاقیت کودکان و دانش‌آموزان شده و همچنین به مربیان و  معلمان در درک بهتر خلاقیت کودکان کمک می‌کند.

به‌کارگیری فن­‌آوری‌های دیجیتالی می‌­تواند به بهبود و رشد و توسعه خلاقیت دانش­‌آموزان به ویژه در مقطع ابتدایی کمک کند. همچنین در مطالعه‌ای یک مدل نظری (تروی،[۴] ۲۰۰۶) ارائه شد که بر اساس آن، فن­‌آوری‌های دیجیتالی سبب تسهیل و راحت شدن فرآیند یادگیری، ایجاد دانش و برانگیختن خلاقیت در کودکان و دانش‌­آموزان می‌­شود.

آنچه که در این مدل مهم است آن است که خلاقیت به عنوان هسته و مرکز این مدل در نظر گرفته شده است و دو عامل مهم و اساسی که در هسته مرکزی خلاقیت مد نظر است،

شامل اکتشاف، ساخت و تغییر شکل است. بر اساس این مدل، کودکان با تأثیری که از فن­‌آوری‌های دیجیتالی و محیط­‌های مجازی یادگیری می‌­پذیرند، تلاش می­‌کنند تا ایده­‌های جدید و خلاقانه خود را بهتر به نمایش بگذارند.شما والدین گرامی در نظر داشته باشید که رشد خلاقیت کودکان با کمک فن‌آوری باید تحت نظارت دقیق شما باشد.

لذا لازم است چارچوب و قوانینی برای استفاده از این وسایل در نظر بگیرید. مثلاً باید زمان مشخصی را به این امر اختصاص دهید و هرگز اجازه ندهید کودکان زمان زیادی را با این وسایل سرگرم شوند. از طرفی لازم است برنامه­‌هایی برای کودکان تهیه شود که به رشد خلاقیت آنها کمک کند، مانند انواع نرم‌افزارهای هنری و علمی.

در این راستا توصیه می­‌شود که شما والدین عزیز حتماً نحوه استفاده از این وسایل را بلد باشید تا بتوانید با کودکان در یادگیری و خلاقیت آنها اثرگذار باشید.

0 پسندیده شده
معصومه حیدری
از این نویسنده

بدون دیدگاه

جهت ارسال پیام و دیدگاه خود از طریق فرم زیر اقدام و موارد زیر را رعایت نمایید:
  • پر کردن موارد الزامی که با ستاره آبی مشخص شده است اجباری است.
  • در صورتی که سوالی را در بخش دیدگاه مطرح کرده باشید در اولین فرصت به آن پاسخ داده خواهد شد.