31

«ایفای نقش» و «عروسک‌گردانی» تمرینی برای خلاقیت کودکان

|
0 دیدگاه
060073

خلاقیت یکی از مهارت‌های مهم شناختی است و تاریخچه‌ای طولانی در روانشناسی و تعلیم و تربیت دارد. . خلاقیت یکی از مهارت‌هایی است که باید در دوران دبستان و راهنمایی پرورش یابد .

ارتقای خلاقیت کودکان

بازی ایفای نقش

والدین می‌توانند با انجام بازی‌ها و فعالیت‌های گوناگون در رشد مهارت خلاقیت کودکان نقش مهمی را ایفا کنند. از جمله بازی‌های مؤثر در افزایش خلاقیت، بازی‌های ایفای نقش است. ایفای نقش دارای محاسن گوناگونی است، از جمله اینکه فرد دیدگاه‌های گوناگون را برای حل یک مسأله با به‌کارگیری ابتکار خود در ارائه و طرح موضوع آن به دست می‌آورد .

پژوهش‌های مختلف اثر چنین بازی‌هایی را در افزایش خلاقیت نشان داده‌اند. برای مثال چانگ (۲۰۱۲) نشان داد افرادی که در بازی‌های ایفای نقش شرکت می‌کنند، در آزمون‌های تفکر خلاق نمره بالاتری کسب می‌کنند.در این نوع بازی هر کودک نقشی را بر عهده می‌گیرد (مثلاً من بابا هستم و تو مامان، من دزد هستم و تو پلیس و…).

در واقع در این نوع بازی‌ها از کودک خواسته می‌شود خود را در یک موقعیت خیالی تصور کرده و برای حل یک مسأله نقشی را ایفا کند. این امر که افراد خود را شخص دیگری تصور می‌کنند، به آنها اجازه می‌دهد در مورد شیوه‌های متفاوت انجام کارها کنکاش کرده و رفتارهای جدیدی را امتحان کنند که قبلا تجربه نکرده‌اند.

اجرای داستان به صورت نمایشی روشی بسیار مناسب برای رشد تخیل و خلاقیت کودک است. کودکی که در داستان نقشی را ایفا می‌کند، در مقایسه با کسی که فقط به آن گوش می‌دهد، درک عمیق‌تری از داستان پیدامی‌کند. چنین کودکی نه تنها داستان را بهتر درک می‌کند، بلکه مهارت‌هایی را که در داستان گنجانده می‌شود نیز بهتر می‌فهمد.

شیوه اجرای بازی‌های ایفای نقش

با داستان ساده‌ای شروع کنید که کودکان با آن آشنایی دارند زیرا برای کودکان، ایفای نقش برای اولین بار در داستان آشنا آسان‌تر است. علاوه بر این، اگر داستان قسمتی از دنیای آنان باشد، با خودآگاهی کمتری عمل می‌کنند. قبل از اینکه از کودکان بخواهید داستانی را اجرا کنند، چند مرتبه آن را با صدای بلند بخوانید.

در داستانی که شخصیت‌ها و نقش‌های مختلف دارد، یک نقش را به کودک بسپارید؛ عموماً نقشی که از طریق آن می‌خواهید مفاهیمی خاص را به کودکتان بیاموزید. در هنگام اجرای نقش‌ها شما هم نقشی را به عهده بگیرید و با آنها تعامل داشته باشید.

موضوعات داستان را به پیش ببرید و نتیجه‌گیری کنید. در پایان داستان کودکتان را تشویق کنید و برای او دست بزنید.وقتی کودکان یک بار داستانی را اجرا کنند، ممکن است بخواهند آن را تکرار کنند. اگر تعداد کودکان نسبت به نقش‌ها بیشتر است،

این فرصت را به کودکانی که هنوز در نمایش شرکت نکرده‌اند نیز بدهید. هر بار که نمایش را انجام می‌دهند، آنان را تشویق کنید تا نقش خود را با احساس بیشتر و با استفاده از حالات چهره اجرا کنند و هنگام اجرای اعمال گوناگون در موقعیت‌های داستان، جزئیات بیشتری را اجرا کنند و آب و تاب بیشتری بدهند.

وقتی کودکان سابقه اجرای نمایش پیدا می‌کنند، بیشتر می‌خواهند داستان‌های مورد علاقه خود را نمایش دهند. آنان با نمایش ماجراهای آشنا، خیلی زود به اجرای داستان‌های خودساخته یا حوادثی که به تازگی در زندگی‌شان اتفاق افتاده روی می‌آورند،

مثل میهمانی جشن تولد، گردش، مسافرت با اتوبوس، دیدن مامان‌بزرگ، اتفاقی در مدرسه و…علاوه بر این، می‌توانید کتاب داستان‌هایی به آنان معرفی کنید که موضوع آنها برای نمایش مناسب هست ولی کودکان با آنها آشنا نیستند.

این امر موجب می‌شود که کودکان با داستان‌ها و موقعیت‌های جدید برای اجرا و ایفای نقش روبرو شوند که به رشد خلاقیت آنها کمک می‌کند.

بازی عروسک‌گردانی

بازی عروسک‌گردانی نیز از جمله سرگرمی‌هایی است که در قالب آن می‌توان خلاقیت کودک را پرورش داد. در این بازی این بار کودکان از طریق عروسک‌ها به ایفای نقش می‌پردازند. کودکان با تکان دادن و صحبت کردن به جای عروسک‌ها داستان را پیش می‌برند.

هم شیوه جالب اجرای این بازی و هم داستان‌های آن می‌تواند برای کودکان جالب باشد.

شیوه اجرا بازی عروسک‌گردانی

صحنه نمایش عروسکی را طوری بچینید که عروسک‌گردان‌ها روی زمین پشت پرده‌ای بنشینند تا دیده نشوند. جعبه‌ای که روی آن عکس‌هایی از مجله باشد، می‌تواند صحنه زیباتری به وجود آورد. می‌توانید از مقوایی استفاده کنید که ثابت و محکم قرار گرفته و روی آن عکس بچسبانید.

می‌توانید عروسک‌ها را به صورت آماده بخرید ولی ساختن آنها هم سرگرمی جالبی است. برای حضار در جلوی صحنه نمایش، صندلی یا مبل بچینید. با درست کردن پول و بلیت از کاغذ نقاشی، فضای تئاتر را واقعی‌تر جلوه دهید. برای درگیر شدن همه افراد، کودکان دیگری که عروسک‌گردان نیستند،

می‌توانند نقش‌های دیگری مثل تهیه‌کننده بلیت، کنترل‌کننده بلیت یا نوازنده را بر عهده بگیرند.فرآیند اجرای داستان‌ها نیز مانند ایفای نقش می‌توانند شامل موضوعات آموزشی و جذاب برای کودکان باشند و کودکان داستان‌ها را بر اساس میل و تفکر خودشان پیش ببرند. هر جا که لازم است،

شما می‌توانید ورود کنید و به داستان جهت بدهید یا در آخر داستان مواردی را به کودکان گوشزد کنید و اجازه اجرای دوباره و تدوین و اصلاح داستان را به کودکان بدهید.بازی‌های ایفای نقش و عروسک‌گردانی از جمله بازی‌هایی هستند که به سادگی و با هزینه کم در خانه قابل اجرا می‌باشند.

والدین از طریق اجرای این بازی‌ها با کودکان امکان روبرو شدن آنها با افکار و موقعیت‌های جدید را فراهم می‌کنند. کودکان از این طریق با قرار گرفتن در نقش‌های گوناگون راه حل‌های نوینی را امتحان می‌کنند.

در چنین بازی‌هایی عوامل زیر موجب رشد مهارت خلاقیت در کودکان می‌شود:

ـ شناخت موقعیت‌ها و نقش‌های مختلف

ـ به کارگیری راه حل‌های متنوع

ـ ایجاد بستری جدید برای تعامل

ـ تلاش فکری برای پیش بردن داستان

0 پسندیده شده
معصومه حیدری
از این نویسنده

بدون دیدگاه

جهت ارسال پیام و دیدگاه خود از طریق فرم زیر اقدام و موارد زیر را رعایت نمایید:
  • پر کردن موارد الزامی که با ستاره آبی مشخص شده است اجباری است.
  • در صورتی که سوالی را در بخش دیدگاه مطرح کرده باشید در اولین فرصت به آن پاسخ داده خواهد شد.