33

احترام به خود در کودکان

|
0 دیدگاه
02061

خودپنداره مجموعه نگرش‌ها، باورها و عقایدی است که هر فرد نسبت به خود دارد. خودپنداره هر فرد از همان ابتدای تولد شروع به شکل‌گیری می‌کند و طی سال‌ها تکامل می‌یابد.

احترام به خود در کودکان

شکل‌گیری خودپنداره در کودکان از زمانی جدی می‌شود که کودک قادر باشد با دیگران ارتباط برقرار کند و قوانین و قواعد را درک کند و نسبت به ویژگی‌های خود، بازخورد دریافت کند. خودپنداره در کودکان می‌تواند مثبت یا منفی باشد. خودپنداره مثبت به معنای احترام به خود است و اینکه کودک نسبت به خود احساس خوبی دارد و احساس خودارزشمندی می‌کند و برای خود احترام و ارزش قائل است.

برخلاف آن، خودپنداره منفی بدان معنا است که کودک احساس بسیار منفی به خود دارد و احساس بی‌لیاقتی و ناشایستگی می‌کند. این احساسات کودکان را مستعد بسیاری از رفتارهای بزهکارانه و اختلالات رفتاری می‌کنند.

احترام به خود و احساس ارزشمندی

خودپنداره و احساس ارزشمندی در موفقیت تحصیلی کودکان نیز بسیار مؤثر است. خودپنداره مثبت و خودارزشمندی به کودکان این امکان را می‌دهد که در کسب تجربه و یادگیری نکات جدید عملکرد مناسبی داشته باشند و زمینه یادگیری نکات جدید را بهتر برای خود فراهم سازند.

در شکل‌گیری خودپنداره، نقش بازخوردهای محیطی بسیار بااهمیت است. بیشترین افرادی که با کودک در سال‌های ابتدایی در ارتباط هستند، والدین و مراقبان کودک هستند. از این رو آنها باید در نحوه برخورد با کودک دقت کنند. گاهی والدین و مراقبان کودک با رفتارهای نامناسبی سبب تضعیف عنصر مهم احترام به خود در کودک می‌شوند.

گاهی برخی از والدین از کودک انتظارات بسیار زیاد و شدیدی دارند. انتظاراتی که کودک بیشتر آنها را نمی‌تواند عملی کند. چنین شرایطی سبب می‌شود کودک نسبت به خود و توانایی‌های خود به دیده تردید نگاه کند. این امر به شدت خودپنداره کودک را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

از جانب دیگر برخی از والدین و مراقبان کودکان را به شدت زیر سلطه خود می‌برند و با مراقبت افراطی از آنها مانع هر گونه تجربه‌ای برای کودک می‌شوند. این امر سبب می‌شود کودک در آینده در بر عهده‌گیری هر گونه مسؤولیتی ناتوان باشد و از آن مهم‌تر، کودک هیچ گاه احساس نکند که خود در کاری موفق شده است و از احساس خودارزشمندی محروم شود.

در سوی دیگر برخی از والدین رفتارهایی با کودک دارند چون عدم صمیمیت، بی‌اعتنایی و تحقیر که این رفتارها به طور کلی احساس خودارزشمندی در کودک را از بین می‌برد. از دیگر خطاهایی که ممکن است والدین و مراقبان در این زمینه مرتکب شوند، نادیده گرفتن نیازهای کودک است.

هر انسان در هر سنی دارای برخی از نیازهای اساسی چون امنیت، آرامش، صمیمیت، توجه و سایر نیازهای زیستی و روانی است. نادیده گرفتن این موارد سبب می‌شود کودک قادر به این امر نباشد که وظایف خود را در محیط به درستی انجام دهد. در نتیجه، اکثر مواقع با شکست روبرو می‌شود و احساس خودارزشمندی در او از بین می‌رود.

با توجه به این امر که نقش والدین در شکل‌گیری خودپنداره کودکان بسیار مهم و ضروری است، رعایت نکات زیر می‌تواند به آنها در زمینه پرورش مناسب خودپنداره کمک شایانی کند:

والدین باید محیط و شرایطی را برای کودک فراهم سازند که کودک احساس‌های مثبتی چون شایستگی، خودباوری و… را بارها تجربه کند و احساس خودارزشمندی نماید و خود را دوست داشته باشد.قوانینی که والدین و مراقبان برای کودک تعریف می‌کنند،

باید کاملاً روشن و واضح باشد و آنها از این امر اطمینان یابند که کودک اهمیت و ضرورت قوانین را درک کرده است.ایجاد قوانین بدون در نظر گرفتن درک کودک سبب نافرمانی و در ادامه آن بازخورد منفی والدین می‌شود که این امر اثر بسیار مخربی بر خودپنداره کودک دارد.

والدین باید برای کودکان خود برنامه‌ریزی مدون و درستی داشته باشند که نه بیش از توانایی‌های آنها باشد و نه کمتر از توانایی‌های آنها و با راهنمایی‌های خود سعی کنند کودک در آن تکالیف موفقیت کسب کند و بعد از آن باید موفقیت کودک را در مرکز توجه قرار دهند تا کودک نسبت به خود احساس مثبتی داشته باشد.

والدین باید تلاش کنند کودک خود را به سمت ایجاد رابطه مثبت و سالم با دیگران سوق دهد؛ رابطه اجتماعی که در نهایت منجر به احساس صمیمیت و مقبولیت شود.

0 پسندیده شده
معصومه حیدری
از این نویسنده

بدون دیدگاه

جهت ارسال پیام و دیدگاه خود از طریق فرم زیر اقدام و موارد زیر را رعایت نمایید:
  • پر کردن موارد الزامی که با ستاره آبی مشخص شده است اجباری است.
  • در صورتی که سوالی را در بخش دیدگاه مطرح کرده باشید در اولین فرصت به آن پاسخ داده خواهد شد.