49

سلامت هیجانی و عاطفی

|
0 دیدگاه
471

هوش هیجانی و اهمیت آن بر کسی پوشیده نیست. مطالب بسیاری در این زمینه  مطرح شده است که اهمیت محبت کردن و دلداری دادن  به کودکان ناراحت و غمگین را به والدین گوشزد می‌کند.

حفظ سلامت هیجانی کودک

 از انتقاد بیش از حد، سخنان تحقیرآمیز یا مسخره کردن فرزند خود اجتناب کنید پژوهش­‌ها به وضوح نشان می­‌دهند که این گونه رفتارهای توهین‌آمیز تأثیر مخربی بر روابط میان والدین و فرزندان و عزت نفس کودکان دارند.

در مطالعات گوناگون مشاهده شده است  که والدین به طرق مختلف، از جمله تکرار کلمه به کلمه گفته­‌های بچه­‌ها به شیوه‌ای تحقیرآمیز (مثلاً بچه می­‌گوید «من ماجرا را به یاد نمی‌آورم.» مادر (پدر) با لحنی تحقیرآمیز می­‌گوید: «یادت نمیاد؟») چنین رفتارهایی را از خود بروز می‌دهند.

برخی از والدین به هنگام انجام بازی­‌های رایانه­‌ای (یا هر بازی و فعالیت دیگر) بیش از حد به اشتباهات فرزندشان حساسند و با بروز هر خطا به او تذکر می‌دهند و کودک را در زیر رگبار ایرادات و انتقادات خود قرار می­‌دهند. بعضی دیگر، بازی و کاری که کودک در حال انجام آن است  را از دست کودک می‌گیرند و خودشان آن را ادامه می­‌دهند و با این کار خود به  کودک نشان می­‌دهند که به نظر آنها او نمی‌تواند از عهده بازی برآید.

این کار در عزت نفس و خودپنداره کودکان اثر بسیار مخربی بر جای می‌گذارد. در مصاحبه­‌هایی که با والدین راجع به هیجانات فرزندانشان انجام شده است، بسیاری از آنها بیان داشتند که در مقابل بدخلقی­‌های فرزندان پیش‌دبستانی خود آنها را مورد خنده و تمسخر قرار می­‌دهند.

این والدین که البته نیتشان خیر است، با ایرادگیری مداوم از رفتار بچه، گوشزد کردن اشتباهاتش به او، و دخالت­‌های بی‌مورد هنگام انجام ساده‌ترین کارها از سوی کودک، هر لحظه از اعتماد به نفس کودک می‌کاهند. والدین با بی‌فکری تمام، بچه­‌های خود را با القابی مورد خطاب قرار می­‌دهند که مثل چسب به خودپنداره کودک می‌چسبد.

همچنین دیده می­‌شود که بسیاری از والدین رفتار بچه خود را به عنوان لطیفه برای دیگران تعریف می­‌کنند یا غم و اندوه فرزند خود را با گفتن این جمله که «مگه بچه شده­‌ای» مورد تمسخر قرار می­‌دهند.

بدیهی است والدینی که احساسات فرزندان خود را درک می­‌کنند، آنها را این طور خوار و خفیف نمی­‌کنند. با وجود این، مطالعات نشان می­‌دهند حتی والدینی که در تربیت کودک بسیار حساس هستند و شیوه مناسبی دارند نیز بعضی اوقات، بدون هیچ قصد و منظوری، با فرزندان خود رفتاری توهین‌آمیز دارند.

به همین علت است که تأکید می‌شود همه والدین مراقب باشند که به عیب‌جویی و انتقاد، تمسخر و توهین عادت نکنند. والدین باید همواره توجه داشته باشند که فرزندانشان را مسخره نکنند. برای یادگیری مهارت­‌های جدید باید به کودکان مجال داده شود،

حتی اگر برای این کار لازم باشد که کودک مرتکب چند اشتباه شود. از برچسب زدن و لقب دادن به آنها باید جداً اجتناب کرد و در هنگام صحبت کردن با کودکان نباید کلمات رکیک به کار برد. مثلاً به جای «وحشی‌بازی درنیاور!» گفته شود «توی خانه مادربزرگ از مبل و صندلی بالا نمی­‌رویم، باشد؟»

اگر چه بعضی از بچه­‌ها خیلی سرسخت شده‌اند ولی هر چه باشد، این کودکان از سنگ و آهن ساخته نشده‌اند. آنها برای هویت‌یابی خود چشم به والدین­شان دارند و هر آنچه را که پدر و مادرشان در مورد آنها می­‌گویند، باور می­‌کنند. چنانچه والدین فرزند خود را با تمسخر، انتقاد بیش از حد و دخالت کردن تحقیر کنند،

آن گاه کودک نیز به آنها اعتماد نمی‌کند. بدون اعتماد، صمیمیتی نیز بین آنها وجود نخواهد داشت، گوش کردن معنایی ندارد و حل مشکل به صورت مشترک امکان‌پذیر نخواهد بود.

نکاتی برای والدین در جهت حفظ سلامت هیجانی کودک

والدین باید برای هیجانات منفی فرزندانشان ارزش قائل باشند و از آن به عنوان فرصتی استفاده کنند برای افزایش صمیمیت و بهبود ارتباط والد و فرزندی.

والدین باید هنگامی که کودکشان دستخوش احساسات، ناراحتی، خشم یا ترس می‌شود، صبر و شکیبایی به خرج دهند و نبایستی در برخورد با کودک بی‌حوصلگی نشان دهند.

والدین باید از هیجانات خود آگاه باشند و برای هیجانات خود نیز ارزش قائل باشند و هیجانات خود را بپذیرند.

والدین باید به حالات هیجانی فرزند خود حساس باشند و حتی حالات هیجانی کوچک آنها را نیز باید در نظر بگیرند.

والدین نباید به هیچ وجه حالات هیجانی کودک خود را مورد تمسخر قرار دهند.

0 پسندیده شده
معصومه حیدری
از این نویسنده

بدون دیدگاه

جهت ارسال پیام و دیدگاه خود از طریق فرم زیر اقدام و موارد زیر را رعایت نمایید:
  • پر کردن موارد الزامی که با ستاره آبی مشخص شده است اجباری است.
  • در صورتی که سوالی را در بخش دیدگاه مطرح کرده باشید در اولین فرصت به آن پاسخ داده خواهد شد.