20

تعریف وسواس فکری عملی و نشانه های آن

|
0 دیدگاه
200007

به طوری کلی وسواس یکی از شایع‌­ترین انواع تیک ­هایی است که باعث بروز مشکلاتی برای افراد و خانواده­ ها می ­شود. وسواس اختلال ویژه ­ای است که ویژگی بارز آن، وسوسه‌­انگیزی است.

تعریف وسواس فکری عملی

اختلال وسواس فکری-عملی   یکی از اختلالات رفتاری ناتوان‌کننده­ای است که با افکار مزاحم تکراری و ناخواسته، فرد رابه انجام اعمال وسواسی و بیهوده و همچنین فروبردن در اعماق افکار ناراحت‌کننده وادار می­ کند. وسواس ­ها عبارتند از: باورها، افکار، تکانه­ ها یا تصاویر سمجی که به دلیل ناهمخوانی، اضطراب و پریشانی چشمگیری ایجاد می ­­کنند.

وسواس ­های عملی رفتارهای تکرارشونده یا اعمال ذهنی هستند که با هدف جلوگیری یا کاهش اضطراب و پریشانی انجام می ­شوندویژگی عمده­ این وسواس ­ها (افکار و رفتارها) لذت‌بخش نبودن آنها برای فرد مبتلا است ولی بیمار به نشخوار افکار و تکرار اعمال ادامه می­ دهد تا شاید از ناراحتی­ هایی که برای او به وجود می ­آید، کاسته شود.

نشانه­ های این اختلال، با آشفتگی فردی و ناتوانی­ کارکردی همراه است. متداول­ ترین وسواس ­های فکری عبارتند از: افکار مکرر درباره آلودگی، تردیدهای مکرر، لزوم قرار گرفتن اشیاء با یک نظم خاص، تکانه ­های پرخاشگرانه یا زننده و تصویرسازی ذهنی جنسی.

مشخصات افراد مبتلا به وسواس

 در افراد وسواسی، باورهایی وجود دارد که باعث ارزیابی غلط از افکار ناخواسته شده و فرد را دچار مشکل می­ سازد. این باورها عبارتند از: اهمیت بیش از حد قائل شدن برای افکار، اشتغال ذهنی زیاد نسبت به کنترل افکار، بیش‌برآورد کردن تهدید، عدم تحمل بلاتکلیفی و کمال‌گرایی.

افراد مبتلا به وسواس، کمال‌گرایی بالایی دارند و تحمل ابهام و بلاتکلیفی برای آنان مشکل است. آنها سعی دارند با تغییر یا کاهش میزان شدت این باورها و افکار، از شدت افکار وسواسی بکاهند (ویتال و همکاران، ۲۰۱۰).
عدم تحمل بلاتکلیفی نوعی خطای شناختی است که بر چگونگی دریافت، تفسیر و واکنش فرد به یک موقعیت نامطمئن تأثیر می­ گذارد.

افرادی که نمی ­توانند بلاتکلیفی را تحمل کنند، موقعیت ­های بلاتکلیفی را تنش‌برانگیز، منفی و فشارزا توصیف می ­کنند و سعی می­ کنند از این موقعیت‌ها اجتناب کنند و اگر در این موقعیت ­ها قرار بگیرند، کارکردشان دچار مشکل می‌شود.همچنین به سبب مشکلات جسمی یا روانی، رضایت مندی زناشویی کمتر می‌شود،

استحکام و دوام خانواده دچار تزلزل خواهد شد و پیامدهای منفی به دنبال خواهد داشت. این افراد، رضایت زناشویی پایین­ تری دارند.افرادی که در زندگی شخصی حساس­ تر هستند و به محیط خود و تنش ­های آن، واکنش شدیدتری نشان می­ دهند،

امکان ابتلا به بیماری وسواس در آنها بیشتر است و غلبه­ وسواس بر آنها شدیدتر می ­شود. در بین فرزندانی که والدین آنها بیش از اندازه به محکوم کردن آنها می ­پردازند، این اختلال بیشتر دیده می­ شود.پاره­ای از تحقیقات نشان داده ­اند که شخصیت والدین، الگوهای فرزندپروری و حتی مشخصات ژنتیکی و روابط محیطی در ایجاد این اختلال مؤثرند.

به همین سبب وسواس ممکن است در بین دوقلوهای همسان بیشتر دیده شود.مادران حساس و کمال‌گرا، زمینه را برای وسواسی شدن فرزندان فراهم می ­کنند؛ به‌خصوص والدینی که رفتار کودک را بر اساس ضابطه­ های خود و به صورتی دقیق می ­خواهند و انعطاف‌پذیری کمتری دارند.

چراکه تربیت خشک و مقرراتی در بروز این مسأله، بسیار مؤثر است.عده ­ای از افراد مبتلا به وسواس، کسانی هستند که دائماً این عبارات به گوششان خورده است: «آدم بی‌عرضه ­ای هستی. لیاقت نداری. به درد زندگی نمی­ خوری و…» و از بابت عدم لیاقت از والدین و برادران و خواهران ارشد خود، سرکوفت شنیده و تنبیه شده ­اند.

در این صورت فرد می­ کوشد که برای راضی نگه داشتن اطرافیان خود دقت افراطی در کارهای خود انجام دهد و در همه مسائل با باریک‌بینی و موشکافی وارد شود. به طور کل، والدین لجوج، سمج، ایرادگیر و عیب‌جو و ملامت گر، زمینه را برای بروز وسواس فراهم می‌کنند.

0 پسندیده شده
معصومه حیدری
از این نویسنده

بدون دیدگاه

جهت ارسال پیام و دیدگاه خود از طریق فرم زیر اقدام و موارد زیر را رعایت نمایید:
  • پر کردن موارد الزامی که با ستاره آبی مشخص شده است اجباری است.
  • در صورتی که سوالی را در بخش دیدگاه مطرح کرده باشید در اولین فرصت به آن پاسخ داده خواهد شد.