36

رشد حرکتی کودک از تولد تا یک سالگی

|
0 دیدگاه
140

هر جا زندگی وجود دارد، حرکت نیز هست. زندگی بدون حرکت وجود ندارد. حرکت انسان پیش از تولد شروع می‌شود و تا پایان زندگی ادامه دارد.

رشد حرکتی کودک

از نخستین و ساده‌ترین واکنش‌های کودک واکنش حرکتی است و چنین واکنش‌هایی ارتباط عمیق با توانایی‌های ذهنی کودک دارد. بنابراین در دوره کودکی آموزش و یادگیری مهارت‌های حرکتی بر سایر مهارت‌ها مقدم است. مهارت‌های حرکتی کودکان را در معرض تجارب گسترده حرکتی قرار می‌دهد و به آنها فرصت می‌دهد تا مهارت‌های ادراکی ـ حرکتی را بررسی و تمرین کنند.

حاصل این کار آن است که کودکان به تدریج بر محیط فیزیکی خود حاکم شده و به طور فزاینده به توانایی‌های خود اعتماد پیدا می‌کنند. در مراحل مختلف جریان رشد و تکامل کودک، ادراک و کنش‌های حرکتی نقش اساسی را به عهده دارند. حوزه ادراکی ـ حرکتی دامنه‌ای از فعالیت‌های بدنی را دربرمی‌گیرد که شامل فعالیت‌های ساده همچون راه رفتن تا فعالیت‌های پیچیده‌ای مانند اجرای تعادل روی چوب موازنه می‌شود.

با توجه به اهمیت رشد حرکتی شناخت ابعاد آن در سنین مختلف از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. والدین با شناخت تغییرات و توانایی هر بازه سنی می‌توانند در تکامل این جریان به کودک خود کمک فراوان کنند و زمینه رشد مناسب حرکتی را فراهم آورند.

چهار تا هفت ماهگی

در چهار ماه اول زندگی کودک کنترل عضلاتش را به دست می‌آورد. در این مرحله یکی از مشکلات بزرگ کودکان تلاش برای نشستن است. کودک در این سن سعی می‌کند با به کارگیری عضلات پشت و گردن که به تدریج دارای قدرت لازم شده‌اند، موفق به نشستن شود. کودک در این سن یاد می‌گیرد در حالی که روی شکم خوابیده است، دست‌های خود را باز کند.

کودک در این سن می‌تواند سرش را بلند کند و با بلند کردن دست‌ها و قوس دادن به پشتش حالت شنا کردن به خود بگیرد. این کار باعث تقویت عضلات قسمت فوقانی بدنش می‌شود. این توانایی‌هایی که کودک کسب می‌کند، او را برای سینه‌خیز رفتن آماده می‌کند.

در چهار ماهگی کودک می‌تواند اشیاء را به راحتی به طرف دهانش ببرد. در طول ماه بعد کودک قادر خواهد شد از چهار انگشت خود به طور همزمان و چنگک‌مانند برای گرفتن و برداشتن بسیاری از اشیاء استفاده کند ولی تا قبل از نه ماهگی نمی‌تواند با انگشت نشانه و شست خود چیزی را انبروار بین دو انگشت بگیرد اما در شش تا هشت ماهگی کودک یاد می‌گیرد که چگونه شیء را از یک دست به دست دیگر بدهد.

در پایان این دوره از کودک انتظار می‌رود که:

قادر باشد به هر دو طرف غلت بزند (از شکم به پشت و از پشت به شکم).

در این بازه زمانی قادر باشد ابتدا با کمک دست‌ها و سپس بدون کمک دست‌ها بنشیند.

بتواند وزن بدن خود را روی پاهایش تحمل کند.

قادر باشد اشیاء را از یک دست به دست دیگر بدهد.

هشت تا دوازده ماهگی

در هشت ماهگی به احتمال زیاد کودک می‌تواند بدون کمک بنشیند. اگرچه ممکن است گاهی کنترل خود را از دست بدهد و بیفتد ولی معمولاً می‌تواند با کمک دستانش بنشیند. در این سن کودک با قوی‌تر شدن عضلاتش می‌تواند خود را خم کند و اسباب بازی و وسایل را بردارد. کودک در این زمان می‌تواند هنگامی که بر روی یک سطح صاف قرار می‌گیرد، مدام در حال تحرک باشد، سرش را بلند کند و اطراف خود را تماشا کند.

مهم‌ترین مسأله در این سن تلاش کودک در کشف محیط پیرامون خود است که این امر باعث می‌شود قدرت بدنی کودک افزایش یابد. والدین در این سن می‌توانند با قرار دادن شیء در نزدیکی کودک و ترغیب او برای رسیدن به آن توانایی چهار دست و پا رفتن کودک را بهبود ببخشند.

چهار دست و پا رفتن در رشد و آگاهی کودک از محیط پیرامون تأثیر بسیار زیادی دارد اما این جریان مدت زیادی به طول نمی‌انجامد و کودک با راه رفتن بهتر می‌تواند دنیا راکشف کند.

در پایان این دوره از کودک انتظار می‌رود که:

بدون کمک قادر به نشستن باشد.

با کمک شکم و فشار دست‌ها و پاهایش به صورت چهار دست و پا خود را به جلو بکشد.

از حالت نشسته به وضعیت چهار دست و پا یا به حالت دمر تغییر وضعیت دهد.

بتواند خود را برای ایستادن بالا بکشد.

بتواند با گرفتن لبه مبل‌ها چند قدم راه برود.

نکاتی برای والدین

به کودک خود کمک کنید به اثاثیه ثابت چنگ بزند. او را به طرف یک صندلی سنگین یا میز کم‌ارتفاع ببرید تا دست‌هایش را روی صندلی یا میز قلاب کند و در حالی که خود را نگه داشته، نزدیک کودک بمانید.

کودکان نوپا نشستن و پایین آمدن از روی صندلی را دوست دارند. این کار امکان خم کردن باسن و زانوها را به آنها می‌دهد که در رشد آنها بسیار مؤثر است اما توجه داشته باشید که صندلی باید از صندلی‌هایی باشد که واژگون نشود.والدین باید برای تسریع رشد عضلات کودک، به کودک خود یاد دهند چگونه چمباتمه بزند. این کار عضلات کودک را بسیار قدرتمند می‌سازد.

0 پسندیده شده
معصومه حیدری
از این نویسنده

بدون دیدگاه

جهت ارسال پیام و دیدگاه خود از طریق فرم زیر اقدام و موارد زیر را رعایت نمایید:
  • پر کردن موارد الزامی که با ستاره آبی مشخص شده است اجباری است.
  • در صورتی که سوالی را در بخش دیدگاه مطرح کرده باشید در اولین فرصت به آن پاسخ داده خواهد شد.