170

دخالت بزرگ ‌ترها با پرسش‌های هدفدار

|
0 دیدگاه

دخالت بزرگ ‌ترها : وقتی از خلاقیت و ایده‌های نو افرادی چون ورزشکار، آشپز، معلم، مدیر، نقاش، فروشنده و…‌ به فکر فرو می‌رویم و تحسین‌شان می‌کنیم و گاه با خود می‌اندیشیم که انگار این انسان‌ها از دنیایی متفاوت آمده‌اند.

دخالت بزرگ ‌ترها با پرسش‌های هدفدار

دنیایی که ساکنانش متفاوت می‌اندیشند و متفاوت عمل می‌کنند و در نهایت در امور خود موفق می‌شوند و کاش فرزندان ما سرنوشتی مانند آنها داشته باشند.

مسلما پدر و مادرها که به معنای این موفقیت و تفاوت پی برده باشند، آرزو دارند فرزندانشان سهمی‌ از این دنیای متفاوت داشته باشند. چرا که می‌دانند در زندگی افراد خلاق، هر فشار و مشکل به تهدید بدل نمی‌شود و آگاهانه می‌توانند با مدیریت و بهره‌جویی از خلاقیت راه‌های متفاوت فکر‌کردن را در سر بپرورانند.

و همه اینها یعنی ما در دنیایی زندگی می‌کنیم که در آن موفقیت ارتباط نزدیکی با خلاقیت دارد تا جایی که گاهی با هم مترادف می‌شوند.

منظور از خلاقیت در کودکان شکلی از تفکر است که ظرفیت آنها را برای ایده‌های نو و کارهای تازه و بدیع بالا می‌برد. آلبرت اینشتین می‌گوید: «تخیل از دانش مهم‌تر است.»

این جمله امروزه معنی بیشتری پیدا کرده است، چون کودکان در کنار کتاب با دنیای اطلاعات از طریق اینترنت و رسانه‌ها احاطه شده‌اند.

آیا این ابزار کودکان را باهوش می‌کند؟ یا استفاده از آن همچون پرسه‌زدن در دایره‌المعارفی پر از اطلاعات، ولی بی‌ارتباط به هم است.

کودکان خردسال طبیعتا در مورد افراد و جهان پیرامون کنجکاوند و می‌خواهند ارتباط خود را با آنها بدانند. با پرورش خلاقیت، کودکان می‌توانند در دنیای اطلاعات با منابعی که پیشتر با آنها در ارتباط نبوده‌اند ارتباط برقرار کنند، اما به مرور که بیشتر می‌آموزند و رشد می‌کنند.

و توانایی در برقراری ارتباطشان افزایش می‌یابد و آگاهی بیشتری به دست می‌آورند، آموزه‌هایشان را با هم ترکیب می‌کنند و مهارت‌های بیشتری پیدا می‌کنند که به کار ببندند.

خلاقیت فقط مختص دوران کودکی نیست، کودک به خلاقیت برای تمامی عمر نیاز دارد. تبدیل‌شدن به انسانی کوشا، فعال، آگاه و مقاوم در برابر فشارها و مشکلات یک‌شبه به دست نمی‌آید، بلکه لازم است از سال‌های اولیه زندگی توانایی و قدرت درونی او کشف و سپس هدایت و مراقبت شود.

متخصصان کودک می‌گویند انسان با میل به کاوش در جهان به دنیا آمده است.

در این میان، نگرش و دانش بزرگسالان اطراف آنان بسیار مهم است، اگر در اطراف کودکان افراد مطلعی باشند که انگیزه‌های درونی را بالا ببرند و اعتماد به‌نفس را بهبود دهند و قطعا رسیدن به هدف را مطابق با روحیه و علایق درونی کودک سرعت خواهند بخشید و کسب این تجارب را لذتبخش خواهند کرد.

چطور بچه‌هایی خلاق داشته باشیم؟

دخالت بزرگ ‌ترها : رابطه بازی با بهره‌وری از خلاقیت بسیار پراهمیت است، چون بازی به کودکان خردسال یاد می‌دهد هنگام تلاش برای حل مشکلاتی که به چشمشان خیلی بزرگ و اساسی جلوه می‌کند، از تفکر خلاق کمک بگیرند یا به کمک تخیل و خلاقیت از تکرار و حرکت‌های یکنواخت در بازی فراتر بروند.

پس اگر تمرکز روی بازی‌هایی که خط پایان ندارند صورت بگیرد، مفید است و از طریق این بازی‌ها کودک انتخاب‌های زیادی را می‌تواند برگزیند. برای مثال خانه‌سازی، بازی با مکعب‌های چوبی، نقاشی، شن‌بازی، فعالیت‌های ریتمی ‌و خمیربازی که ابزار بازی را به هر شکلی می‌توان درآورد.

همچنین می‌توانید با ترکیب و به هم چسباندن مواد بازیافتی و دورریختنی برای ساخت کاردستی‌های جدید استفاده کنید. توجه به این دست بازی‌ها به اعتقاد کارشناسان رشد کودک در کودک انگیزه ایجاد می‌کند تا به عادت‌های تکراری خو نگیرند و رویکردی حفظ‌کردنی به بازی نداشته باشند.

دخالت بزرگ ‌ترها : تاثیر آموزشی یک فعالیت، وقتی بالا می‌رود که بزرگ‌ترها در قالب پدر، مادر، مربی یا مراقبان دیگر به شیوه‌ای یاری‌رسان با کودک بده‌بستان کنند تا کودک به تفکر خلاق تشویق شود. یعنی دخالت بزرگ‌ترها با کمک پرسش و پاسخ لایه‌های عمیقی از تفکر و ادراک را بیدار کند.

این کار می‌تواند به‌راحتی صحبت با بچه‌های خردسال درباره کارهایی که صبح در مهد کودک یا اتاقشان کرده‌اند یا صحبت درباره تجربه یک دیدار، گردش یا مهمانی و کتاب داستان و نقاشی کودک باشد. با پرسیدن سوال‌هایی در مورد دیده‌ها وشنیده‌ها، چیدمان مکان‌ها، اشخاص حاضر، انتخاب رنگ‌ها نظر کودک را به اشیا و اتفاقات متفاوت بکشانید.

دخالت بزرگ ‌ترها : پرسش‌های هدفدار ضمن درگیر‌کردن کودک در فعالیت‌های گفته‌شده، او را به تفکر عمیق و یادگیری پیوسته تشویق می‌کند.

قوه تخیل او هنگام پرداختن به فعالیت‌های تحریک‌کننده هوش، پرورش می‌یابد. مثل پرسیدن این سوال‌ها در واکنش به کارها یا حرف‌های کودک: «یادته وقتی رفته بودیم…؟» یا «چی می‌شد اگه…؟» یا «چطور می‌شه این اسباب‌بازی را بهتر کرد؟» یا «چه چیزی می‌تونی با این خط مارپیچ درست کنی؟»

برای کمک به کودکان در حل مسائل و مشکلات می‌توان با چالش آنها را به فکر‌کردن به صورت زیر تشویق کرد: «این به چه دردی می‌خوره؟» یا «دیگه باید به چی فکر کرد؟» یا ‌«می‌تونی یه راه دیگه‌ای واسه این کار پیدا کنی؟»

همچنین برای کشاندن آنان به چالش کشف اشیا یا فکر‌های جدید می‌توان با این پرسش‌ها آنان را به تفکر خلاق درباره موضوع مورد نظر وا داشت: «این تورو یاد چیزی نمی‌اندازه؟» یا «با این آجر، گیره کاغذ و چند شیء دیگه چه کار‌هایی می‌شه کرد؟»

پس کودکان به کمک بزرگ‌ترها با استفاده از بازنمایی رویدادها و تجربه‌ها درباره مفاهیم تازه فکر می‌کنند و با افزودن اطلاعات احساس تسلط بر خود، در نتیجه تصور بهتری از خود پیدا می‌کنند که این نکته بسیار مهم تربیتی به حساب می‌آید.

همین‌طور ایجاد فرصت دیدار افراد و مکان‌های جدید، دسترسی به افراد هنرمند و صنعتگر و آشنایی با مشاغل مختلف همه و همه یکی دیگر از توصیه‌های متخصصان روان‌شناسی برای تشویق به شیوه‌های باز و انعطاف‌پذیر فکر‌کردن کودک است.

0 پسندیده شده
معصومه حیدری
از این نویسنده

بدون دیدگاه

جهت ارسال پیام و دیدگاه خود از طریق فرم زیر اقدام و موارد زیر را رعایت نمایید:
  • پر کردن موارد الزامی که با ستاره آبی مشخص شده است اجباری است.
  • در صورتی که سوالی را در بخش دیدگاه مطرح کرده باشید در اولین فرصت به آن پاسخ داده خواهد شد.