93

سندروم متابولیک

|
0 دیدگاه

سندروم به معنی مجموعه ای از علائم بیماری است که به توسط پزشک مشاهده میشود و یا به توسط بیمار احساس میشود.

سندروم متابولیک

کلمات سندروم و بیماری در بعضی قسمت های طب بجای یکدیگر بکار میروند ولی برای بعضی بیماری ها از همان ابتدای کشف شدن لفظ سندروم بکار برده میشود.

معمولا وقتی چند علامت همراه یکدیگر در بیماری دیده میشود و کسی که متوجه آن شده نمیتواند علت خاصی برای بروز آن علائم بیابد به مجموعه آن علائم سندروم میگوید.

سندروم متابولیک به معنای وجود گروهی از عوامل خطر‌ساز برای بروز بیماری ‌های قلبی- عروقی و دیابت در یک شخص است.سندرم متابولیک به مجموعه ای از شرایط گفته می شود که عبارت هستند از:

فشار خون بالا، سطوح افزایش یافته ی انسولین در خون، چربی انباشته ی اضافی در اطراف شکم و سطوح افزایش یافته ی چربی خون. در سندروم متابولیک در خیلی از موارد، اکثریت قریب به اتفاق این شرایط، همزمان با هم وجود دارند و ریسک ابتلا به بیماری قلبی، سکته و دیابت را افزایش می دهند.

ابتلا به سندرم متابولیک بدین معنا است که شما هم زمان مبتلا به بیش از ۳ نارسایی مرتبط با متابولیسم هستید؛ این نارسایی ها عبارت هستند از:

* چاقی به ویژه چاقی شکمی(چاقی سیبی شکل)

* افزایش فشار خون سیستولیک(عدد بزرگ تر) بالاتر از ۱۲۰ میلی متر جیوه و یا فشار دیاستولیک(عدد کوچک تر) بالاتر از ۹۰ میلی متر جیوه.

* سطوح افزایش یافته ی تری گلیسرید و سطوح پایین کلسترول خوب یا HDL (لیپوپروتئین با چگالی بالا) در خون.

* مقاومت به انسولین. انسولین هورمونی است که به تنظیم مقادیر قند خون کمک می کند.ابتلا به یکی از اجزای سندرم متابولیک بدین معنا است که احتمال ابتلا به دیگر اجزای سندرم نیز در شما وجود داردهرچه به اجزای بیشتری از سندرم متابولیک مبتلا باشید، به میزان بیشتری سلامتی شما در معرض خطر است.

وقتی غذا می خوریم هورمون انسولین از غده لوزالمعده ترشح می شود تا بتواند مواد مغذی را به مصرف سلول های بدن برساند. حال تصور کنید که غذا بیش از حد نیاز مصرف شود و فعالیت بدن آنقدر نباشد که بتواند قند حاصل از آن را مصرف کند.

به این ترتیب غده لوزالمعده مجبور می شود انسولین بیشتری ترشح کند تا این مواد غذایی اضافی را ذخیره کند.ذخیره مواد غذایی به صورت چربی در نقاط مختلف بدن از جمله شکم است.

یکی از معیارهای وجود بیماری متابولیک بزرگی شکم است، به طوری که اگر اندازه دور شکم در مردان بیش از ۱۰۲ سانتی متر و در زنان بیش از ۸۹ سانتی متر باشد یا این که نسبت دور شکم به دور باسن در مردان بیش از یک به یک و در زنان بیش از ۸ به ۱۰ باشد چاقی تنه ای به عنوان یکی از زوایای مربع مرگ مطرح خواهد شد.

اکنون فرض کنیم این فرد به خوردن غذا بیش از نیاز و بی تحرکی ادامه دهد؛ انسولین باید مرتب ترشح شود تا مواد غذایی اضافی را به مصرف رساند، بتدریج سلول های بدن به این انسولین که مرتب ترشح می شود مقاومت پیدا می کنند و سطح انسولین در خون زیاد می شود.

زیاد شدن سطح انسولین در خون در اکثر مواقع هیچ علامتی ندارد و فقط با آزمایش مشخص می شود، البته به تدریج با زیاد شدن این مقاومت قند خون شروع به بالا رفتن می کند و به این ترتیب گوشه دوم مربع مرگ هم ایجاد می شود.

زیادی انسولین موجب می شود نوعی چربی به نام تری گلیسیرید در خون زیاد شود و نوعی چربی به نام لیپوپروتئین متراکم که چربی مفید خون است کم شود.

از طرفی ال دی ال نیز به فرمی کوچک و اکسیده شده تبدیل شود. همه این اتفاقات باعث می شود که چربی ها تمایل بیشتری برای رسوب در رگ ها داشته باشند و گوشه سوم یعنی چربی های نابجای خون ایجاد شود.

اکنون نوبت به گوشه چهارم که همان فشار خون است می رسد. یکی از دلایل فشار خون ناتوانی انسولین در باز کردن رگ هاست که در بیماران دچار مقاومت به انسولین و دیابت رخ می دهد و به این ترتیب رگ ها در بیماران دیابتی خوب باز نمی شود و استعداد برای ابتلا به فشار خون بالا می رود.

ناگفته پیداست که دلیل اصلی ایجاد مربع مرگ، خوردن غذا بیش از نیاز سلول های بدن و کم تحرکی است. اگرچه داروهایی برای بهبود این وضع وجود دارد، اما به هیچ عنوان جایگزین پرهیز از پرخوری و ورزش نمی شود.

درمان

قدم اول درمان برای کاهش عوامل خطرساز سندروم متابولیک،‌ اصلاح سبک زندگی است. انجمن قلب آمریکا این توصیه‌ ها را برای اصلاح سبک زندگی ارائه می‌‌ دهد:

* حفظ وزن مطلوب و کاهش وزن در صورت اضافه بودن آن ( BMI کمتر از ۲۵ )
* افزایش فعالیت بدنی: حداقل ۳۰ دقیقه فعالیت بدنی با شدت متوسط، در اغلب روزهای هفته.
* عادات سالم غذاخوردن از جمله کاهش مصرف چربی های اشباع‌، چربی‌ های ترانس و کلسترول.

0 پسندیده شده
معصومه حیدری
از این نویسنده

بدون دیدگاه

جهت ارسال پیام و دیدگاه خود از طریق فرم زیر اقدام و موارد زیر را رعایت نمایید:
  • پر کردن موارد الزامی که با ستاره آبی مشخص شده است اجباری است.
  • در صورتی که سوالی را در بخش دیدگاه مطرح کرده باشید در اولین فرصت به آن پاسخ داده خواهد شد.